Te whakarato pū i te ikiiki
Kei te whakatōmuri ngā raruraru ikiiki o Tāmaki i tō tātou tāone nui, ā, kua āwhiwhiwhi neke atu i te kotahi piriona tāra te utu whakahaere o te kōpā ikiiki i runga i te ngaro o te whaihuatanga.
He tokomaha rawa ngā tāngata e whara ana i runga i ō tātou rori, ā, kei te piki te rahi o te matenga rori - kua tata tāruatia ngā mate me ngā whara mārika i runga i ngā rori atu i te tau 2012.
Inātata nei kua whakapūmautia e te kaunihera te whakangao nui rawa atu ki te ikiiki kua kitea e tō tātou tāone nui.
Kātahi anō a Tāmaki ka whai i tētahi mahere ikiiki karioi me tōna pūtea tika.
Heoi anō me whakarite te Kaunihera kia whakarato taua mahere i tana taurangi, kei makaro ngā take ā-rohe.
Taku moemoeā mō te ikiiki
Kei te pīrangi au ki te noho ki tētahi Tāmaki e whiwhi ana tātou ki te tino whānuitanga o ngā kōwhiringa ikiiki, tae atu ki te ikiiki tūmatanui, momo oi, me ngā waka tūmataiti.
Kei whai i te whakatikatika rahi-ōrite-mō-te-katoa, engari kē ka kaha whakangao ki te punahahanga e tautoko ai i ngā tāngata e kōwhiri ana i te kōwhiringa pai mā rātou.
E whakahikotia e ngā pahi hikohiko me ngā tereina, me haepapa, me kaua e nui rawa te utu o tō tātou ikiiki tūmatanui hei whakarite i te rahinga tāngata maha ki te whakawhiti pai i te tāone nui me te iti o te whakaaweawe taiao.
Kua tūhono mātou i te whatunga o ngā huarahi paihikara me ngā huarahi hīkoi kua whakawehea ōkikotia e tuku ai ngā tāngata ki te whakamahi haumaru i ngā momo oi, inā noa atu ki ō tātou kura.
Mō rātou e hiahia ana, e kōwhiri ana rānei, ki te taraiwa, he haumaru ngā rori, ā, e taea ai ngā wā haere te matapae.
Kua whakaiti tātou i te kōpā ikiiki, e whakawātea ana i ngā piriona ki te whaihuatanga ngaro, ā, kua whakatutuki i Vision Zero me te kore o ngā mate me ngā whara ā-rori.
He kaupapa here whai kiko hei whakatutuki i tēnei
Te whakanui i te whakangao ikiiki tino nui mā te whakarite he tika, he whakaaweawe hoki te whakamahi kia whakarato i ngā whakapai tūturu ki te kōpā ikiiki me te haumaru.
Hapahapai kia whakaarotauhia te Ara Pahi ki te Rāwhiti kia pai ake te tūhono o Tāmaki ki te Rāwhiti ki te whatunga rerewhenua i tua atu hoki, me te whakaiti tonu i te tauwhati ki te hapori i te wā e whakatinanahia ana.
Uakina te whakarato tere ake o te whakawhitinga tere atu i Botany ki te taunga rererangi (tērā pea ka tautokohia e te teihana rerewē kua marohitia ki Puhinui).
Te whakauru i te whaiwhakaaro ki te rerewhenua māmā me te rerewhenua taumaha ināianei, te takatū anamata rānei kia āhei ai.
Āwhinatia ngā hiahia ikiiki ā-rohe, tae atu ki te ikiiki tūmatanui me te mōhio tonu he maha noa ngā ngangahau ki te Rāwhiti me te kore wehe i taua wāhi.
Whakarite kia whakangao tonu tātou ki tō tātou tauranga waka tere ki Half Moon Bay kua whakawhiwhia paraihe kia whakatutukihia te torohū hei pokapū ikiiki.
Akiaki mō te whatunga paihikara Whakaterāwhiti (tae atu ki ngā ara paihikara whakawehe) kia tukuna ngā kōwhiringa haumaru, inā noa atu ngā tamariki ki ngā kura.
Hikina te haumaru o ō tātou rori mā te arotake tātari i ngā wāhi raruraru, tae atu ki ngā wāhi tūtuki e mōhiotia ana.
Whakatika mā te whakarerekē i te takotoranga rori, i ngā pae tere me te whakamārū i te waka haere ina e tika ana.
Mahi tahi me te Poari ā-Rohe o Howick ki te whakawhanake i te mahere wā poto me te wā wawaenga mō te whakapiki ake i te ikiiki me te mau i te pūtea hei whakatutukitanga.
Whakarite i ngā kōwhiringa ikiiki haumaru mō ngā kura katoa ki tō tātou rohe mā te whakakore i te kōpipiri ki ngā pahi kura, te whakarite i ngā whakawhitinga haumaru, me te whakarato i ngā ara paihikara me ngā ara hīkoi.
Whakarite kia haere ngā pahi kura i runga i ngā hōtaka me ngā ara e tika ana mō ngā kaiwhakamahi mā te whakarite kia whai wāhi ngā kura, ngā mātua me ngā tauira.
Whakaahuatia te ikiiki tūmatanui kia whakaritea te tūhono ki ō tātou kāinga, wāhi mahi, kura hoki ki te āhuatanga kāore e nui rawa te utu, te haepapa me te utu whakahaere whakaaweawe.
Āwhinatia kia whakaiti i ō tātou putanga waro me te parakino hau takiwā mā te whakahoro i te hoko pahi hikohiko.
Whakapai ake i te āheinga ki te ikiiki tūmatanui ki ngā ara tūturu, whai kiko hoki, ki whakarite i ngā kōwhiringa whai kiko mō te katoa ahakoa pēhea te kaha neke.
Whakaratoa te māramatanga mō ngā hinonga ikiiki meāke nei me te whakarite i ngā kōwhiringa mō te whai wāhi tūturu kia tuku mai i te whakahoki kōrero ki ngā take me ngā whakaaro.
Aroturuki i te whakaaweawe o te tāke kora ā-rohe ki ngā kāinga, inā noa atu rātou e whiwhi ana ki ngā whiwhinga moni ita.
Kaua te whakangao ki te ikiiki e whakapau moni o ō tātou tāngata.
Uakina kahatia kia whakaputaina te pūtea rerekē i te tāke kora ā-rohe i te wā tino moata (arā, te pire kōpā ikiiki), me te whakaiti i te tāke kora ā-rohe.
Whakarite kia whakarato te tāke kora ā-rohe i te taurangi mā te āta aroturuki me te pūrongorongo mārama i te moni whiwhi, te whakapau moni me te wāriu i whakaratoa.